CHOROBY OCZU - co kryje certyfikat

Badania w kierunku chorób genetycznych oczu powinni wykonywać tylko doświadczeni w okulistyce weterynaryjnej lekarze. Po każdym badaniu powinien być wydany certyfikat.

Persistent Pupillary Membrane (PPM)

Przetrwała błona źrenicza (ang. persistent pupillary membrane, PPM) – wada wrodzona, w której oko zawiera przetrwałe elementy płodowej błony źreniczej w postaci pasm tkanki przechodzących nad otworem źrenicznym. W życiu płodowym ssaków błona źrenicza odżywia soczewkę oka. Prawidłowo, błona ta ulega zanikowi od momentu narodzin do 4-8 tygodni; fragmenty błony stwierdzano u 95% zdrowych noworodków.

 

PPM określa sytuację, gdy zanik po tym okresie jest niedokonany, i pozostały fragmenty tej błony; są one czasem przyczepione do rogówki lub soczewki, ale najczęściej do tęczówki. Powikłaniem przetrwałych zrostów z rogówką może być jej niewielkie zmętnienie, podczas gdy przyczepione pasma do soczewki objawiają się jako niewielka zaćma. Wada ta jest jednak najczęściej bezobjawowa. Rozpoznanie stawiane jest na podstawie badania w lampie szczelinowej; miejscowo stosowana atropina powoduje rozszerzenie źrenicy, co niekiedy wystarcza aby przerwać zrosty. Sposób dziedziczenia nieznany. Najczęściej występuje u basenji, Welsh Corgi Pembroke i Cardiganów, mastiffów i chow-chowów.

Persistent Hyperpl. Tunica Vasculosa

Przetrwała przerośnięta błona naczyniowa soczewki/przetrwałe przerośnięte pierwotne ciało szkliste (PHTVL/PHPV)

Tętnica ciała szklistego rozwija się w szypule ocznej w życiu płodowym. Tętnica ta dostarcza krew do pierwotnego ciała szklistego, czyli substancji, która wypełnia kielich oczny znajdujący się tylnie w stosunku do soczewki. Tętnica ciała szklistego przekształca się także w sieć naczyń otaczających soczewkę, czyli w błonę naczyniową soczewki. Błona ta zanika wraz z rozwijaniem się wtórnego ciała szklistego, zazwyczaj jeszcze przed pełnym rozwinięciem się gałki ocznej. W badaniu okulistycznym może być często spotykana mała przetrwała tętnica ciała szklistego na tylnej stronie torebki soczewki w oku, które poza tym jest całkiem zdrowe. Błona naczyniowa soczewki może w niektórych przypadkach wykazywać cechy przerostowe i powodować trwałe uszkodzenie soczewki i ciała szklistego(przetrwała przerośnięta błona naczyniowa soczewki/przetrwałe przerośnięte pierwotnie ciało szkliste). Choroba ta jest swoista rasowo i występuje głównie u dobermanów oraz staffordshire bulterierów, ale podejrzewa się, że jest dziedziczna także u sznaucerów olbrzymich i king charles spanieli. Małe zmiany występujące tylko jako kropki pigmentu na tylnej stronie torebki soczewki nie powodują zaćmy, ale zmiany cięższe mogą prowadzić do rozwinięcia się wtórnej zaćmy i ślepoty.

Cataract (HC)

- (congetinal)

KATARAKTA DZIEDZICZNA – ZAĆMA (Hereditary cataracts - HC)Wiadomo już, że katarakta dziedziczna powodowana jest przez obecność recesywnego genu autosomalnego. Choroba powoduje zmętnienie soczewki, co powoduje, że jest ona częściowo lub całkowicie nieprzezierna. Katarakta postępuje powoli, szczenię może urodzić się zdrowe. Metodą leczenia z wyboru jest zabieg usunięcia zmętniałej soczewki. Prawdopodobnie mutacja genu nastąpiła spontanicznie u jednego psa, jednak jeśli wystąpiła w populacji jest przekazywana jak każdy inny gen. Aby potomstwo było chore i posiadło dwa zmutowane allele recesywne oboje rodzice muszą być nosicielami genu zmutowanego. Choroba występuje w różnych liniach psów. Pies posiadający w genotypie jedną kopię zmutowanego genu i drugą normalnego jest zdrowy, ale jest nosicielem choroby i gen ten przekaże połowie swego potomstwa.

- (non-congenital)

choroba oczu prowadząca do zmętnienia soczewki, jest jedną z przyczyn ślepoty. Zazwyczaj pojawia się w starszymi wieku, jest nabyta. Dość popularna u starszych psów.

U Alaskan Mamutów kataraktę dziedziczną od niedziedzicznej rozróżniamy po umiejscowieniu zmian w oku.

Retinal dysplasia(RD)

Dysplazja siatkówki (RD Retinal Dysplasia) - dysplazja siatkówki może objawiać się jako "odklejanie się" części lub całej siatkówki, co prowadzi nawet do całkowitej ślepoty zwierzęcia. Jest to wrodzona wada siatkówki, która klinicznie objawia się jako pofałdowanie i pojawienie się "rozetek" na siatkówce lub właśnie jej odklejanie. Diagnozę może postawić jedynie badanie oftalmoskopem przez doświadczonego weterynarza.

Collie Eye Anomaly (CEA)

Anomalia Oczu Collie jest wrodzonym defektem tylnych struktur oka u psów ras collie, obejmuje uszkodzenia twardówki, naczyniówki, siatkówki a także nerwu wzrokowego, przy czym ślepota związana z odklejeniem się siatkówki lub znaczne wylewy krwi do przedniej komory oka dotyczą niewielkiego odsetku zwierząt dotkniętego tym schorzeniem.

Entropion/Trichasis

jest często spotykaną wadą powiek u psów. Dotyczy zazwyczaj dolnej powieki jednakże występuje czasami także i na górnej. Entropion polega na wywinięciu powieki w stronę gałki ocznej. Powoduje to dostawanie się włosów bezpośrednio do oka – włosy z powiek cały czas dotykają rogówki i powodują jej podrażnienie. Ból jest znaczny a pies często pociera łapą oczy. Stan taki w krótkim czasie doprowadza do zapalenia spojówek, spojówek oko jest silnie zaczerwienione i łzawi. Przy długotrwałym pozostawieniu tego problemu może dojść do uszkodzenia rogówki i stanu zapalnego sięgającego głębszych struktur oka. Powikłania po takim stanie są poważne i może nawet dojść do utraty wzroku. Problem można już zaobserwować w 6 – 12 miesiącu życia zwierzęcia. Jedynym sposobem leczenia entropionu jest operacyjna korekcja powieki. Zabieg chirurgiczny powoduje zmianę układania i dolegania powieki do rogówki w taki sposób, aby nie powodować stanów zapalnych i wchodzenia sierści do oka. Sposób dziedziczenia entropionu jest niejasny.

Ectropion/Macroblepharon

Schorzenie to jest podobne do poprzedniego, również związane z powiekami. Tu powieka wywija się na zewnątrz, co powoduje ból i nadmierne wystawienie gałki ocznej na czynniki atmosferyczne. Nieprawidłowo ustawione brzegi powiek utrudniają odpływ łez oraz powodują złe zwilżanie rogówki oka. Stan taki doprowadza do podrażniania rogówki oka, stanów zapalnych i objawia się nerwowym zachowaniem psa. Problemy związane z tą chorobą pojawiają się do 6 miesiąca życia psa, a sposoby dziedziczenia nie zostały do końca poznane. Leczenie takich stanów to oczywiście podawanie leków na stany zapalne i podrażnienia. Całkowite wyleczenie jest możliwe tylko chirurgiczną korekcją powieki, która ulega wywijaniu. Sposób dziedziczenia tej choroby jest nieznany

Distichiasis

jest to wrodzona wada ( osobnik przychodzi z nią na świat), w której na powiece pojawiają się dwa wyraźne rzędy rzęs lub dodatkowe pojedyncze rzęsy w drugim rzędzie. Po polsku nazywa się po prostu dwurzędność rzęs. Jak podaje słownik: Dwurzędność rzęs (łac. distichiasis, ang. distichiasis, distichia) jest to wada, polegająca na obecności dodatkowego rzędu rzęs (lub pojedynczych egzemplarzy) przy wewnętrznej krawędzi wolnego brzegu powieki. Włosy te są często bardzo delikatne i wada jest bezobjawowa. W przypadkach, gdy nieprawidłowo rosnące rzęsy ocierają twardówkę, konieczna bywa wizyta u okulisty. Distichiasis jest chorobą dziedziczną. Psy nią dotknięte są dopuszczone do hodowli, nie można jednak kojarzyć dwóch osobników z distichiasis -dopuszcza się natomiast krzyżowanie zdrowego osobnika z chorym.

Corneal dystrophy

Dystrofia Rogówki. Na skutek zaburzenia metabolizmu lipidów (tłuszczy) w obrębie rogówki, dochodzi do gromadzenia się złogów (kryształów) tłuszczu, najczęściej cholesterolu. Złogi te są widoczne w postaci malutkich szaro-mlecznych punktów zmętnienia na rogówce, które występują w obu oczach, zwykle symetrycznie. Zmianom tym nie towarzyszą żadne inne objawy - brak jest wycieków z oczu czy zaczerwienia spojówek. Schorzenie nie zaburza widzenia ani nie jest bolesne, dlatego leczenie nie jest w tym wypadku konieczne. Dystrofia Rogówki często pojawia sie w obu gałkach ocznych - nie określono sposobu oddziedziczalności tej choroby, niemniej psy po zdiagnozowanej dystrofii powinny być wykluczane z hodowli.

Lens luxation(primary)

PLL , Pierwotne zwichnięcie soczewki. Dziedziczony stan, w którym włókienka utrzymujące soczewkę w jej normalnej pozycji łamią się i tak soczewka staje się rozluźniona (nadwichnięta) lub kompletnie oddzielona (zwichnięta). Soczewki będące w takim stanie łatwo mogą przemieścić się do przedniej komory oka, to powoduje szybko rosnące ciśnienie wewnątrz gałki ocznej (jaskra). Jest to niezwykle bolesne i niezbędna jest szybka pomoc okulistyczna (natychmiastowa redukcja bólu i ciśnienia). Jeśli PLL jest nie leczone może doprowadzić do utraty wzroku w zaatakowanych oczach. PLL ujawnia się między 2-5 rokiem życia.

Retinal degeneration (PRA)

Postępujący zanik siatkówki (PRA - Progressive Retinal Atrophy) nazywany także postępującym zwyrodnieniem siatkówki jest znanym od dawna schorzeniem oczu o charakterze dziedzicznym, które występuje u bardzo wielu ras psów.

PRA jest wspólnym terminem służącym do opisu szeregu wrodzonych degeneracji siatkówki oka. Schorzenie to związane jest z degeneracją fotoreceptorów znajdujących się w siatkówce oka (odpowiada ona za zamianę dochodzących z zewnątrz bodźców świetnych, na impulsy mózgowe, docierające za pośrednictwem nerwu wzrokowego do mózgu). Siatkówkę tworzą dwie warstwy: pigmentowany nabłonek i część nerwowa. Pierwsza z nich, nabłonek, odpowiada za zaopatrzenie w substancje odżywcze i usuwanie obumarłych już tkanek. Degeneracja fotoreceptorów położonych w centralnej części siatkówki (CPRA) nazywana jest także dystrofią pigmentowanego nabłonka siatkówki (RPED- Retinal Pigment Epithelial Dystrophy). Powoduje ona uszkodzenie komórek, które nie mogą dostatecznie szybko rozkładać zużytych fragmentów, ani też wytwarzać nowych. W wyniku rozwoju schorzenia, fotoreceptory degenerują się, co prowadzi do pogorszenia wzroku. Chore zwierzęta tracą możliwość widzenia centralnego; pozostaje im jedynie peryferyjne pole widzenia. Jedynym sposobem ograniczenia występowania tej choroby u przyszłych pokoleń jest wykonywanie dokładnego badania okulistycznego bązdecydowanie bardziej skuteczne - wykonanie testu genetycznego u wszystkich psów, które przeznaczone są do hodowli. Nie istnieje obecnie żaden skuteczny sposób leczenia chorych zwierząt. Chorobę można wykryć badaniem okulistycznym psów powyżej 12-tego miesiąca życia, ale najlepiej przeprowadzić je w wieku 18 miesięcy.